Czym jest dieta doustna (dieta przemysłowa) i jak ją stosować? Rodzaje diet przemysłowych

Czym jest dieta doustna (dieta przemysłowa) i jak ją stosować? Rodzaje diet przemysłowych

Doustna suplementacja pokarmowa, bogata w naturalne produkty, nazywana jest dietą przemysłową. Jest to zbilansowany jadłospis, przeznaczony dla osób chorych, najczęściej wymagających podawania pokarmów przez sondę w postaci płynnej. Na dietę składają się substancje naturalne, tworzące pełnowartościowe posiłki.

Czym jest doustna dieta przemysłowa i kiedy się ją stosuje?

Doustna dieta przemysłowa stosowana jest w leczeniu i zapobieganiu niedożywieniu u chorych. Należą do niej dietetyczne środki specjalnego przeznaczenia medycznego. Nie są to suplementy, lecz preparaty, które mogą uzupełnić niedobór składników odżywczych lub całkowicie je zastąpić. Wytwarzane są przemysłowo, w sterylnych warunkach. Nie zawierają substancji mogących uczulać, mają obniżoną zawartość lub w ogóle nie zawierają laktozy i glutenu. Posiadają ustandaryzowany skład, dostosowany do różnych potrzeb klinicznych. Poszczególne preparaty różnią się zawartością białka, tłuszczu, błonnika, czy kalorycznością. Mają też różny skład aminokwasów i jonów. Ich sterylność zmniejsza ryzyko wystąpienia biegunek i zakażeń przewodu pokarmowego. Dieta pitna jest wygodna w stosowaniu, gdyż nie wymaga żadnych działań kulinarnych, a preparaty można od razu podać. Są one wolne od bakterii i łatwe w przechowywaniu. Diety przemysłowe zawsze stosowane są na zalecenie lekarza, według indywidualnych potrzeb pacjentów. Preparaty kupuje się w aptece lub sklepie medycznym.

Lekarz, na podstawie stanu zdrowia pacjenta, ustala zapotrzebowanie na substancje odżywcze oraz podaż należnych ilości białka, energii, witamin, elektrolitów i pierwiastków śladowych. Wybór metody żywienia opiera się zawsze na analizie stanu chorego, stopnia i rodzaju niedożywienia oraz planowanego czasu stosowania diety. Może to być okres przedoperacyjny, pooperacyjny, rekonwalescencji czy katabolizmu. Metodą z wyboru zawsze powinna być droga przewodu pokarmowego. Doustne suplementy pokarmowe mogą być stosowane na zalecenie lekarza, jako dieta pitna w żywieniu doustnym. Wskazaniem do wprowadzenia diety doustnej jest zagrożenie niedożywieniem, okres poprzedzający poważny zabieg operacyjny lub następujący po zabiegu operacyjnym, w czasie leczenia onkologicznego, u pacjentów dializowanych, z chorobami zapalnymi jelit, AIDS oraz w wielu innych schorzeniach.

W jakich przypadkach wskazana jest dieta przemysłowa?

Rodzaje diet przemysłowych

Dieta przemysłowa podawana osobom przewlekle chorym, które mają problem z poruszaniem się i przełykaniem, może być kompletna pod względem odżywczym lub niekompletna. Może ponadto zawierać źródła pojedynczych składników odżywczych, a także zagęszczacze pożywienia i napoje dla chorych. Ta pierwsza jest główną dietą żywieniową i zawiera wszystkie, potrzebne mikro i makroelementy odżywcze, niezbędne dla zdrowia. Doustne preparaty będące specjalną kategorią żywności medycznej o standardowym składzie mogą całkowicie zastąpić normalną dietę. Odpowiadają składem i proporcjami zwykłej diecie doustnej.

Dieta niekompletna pod względem odżywczym stanowi uzupełnienie jadłospisu podstawowego. Dostarcza organizmowi składników odżywczych, które działają wzmacniająco i wspomagają powrót do zdrowia. Pacjenci zagrożeni niedożywieniem mogą wymagać uzupełnienia diety preparatami specjalnymi, dostarczającymi wybranych składników odżywczych, w zależności od wymagań żywieniowych, wynikających z różnych sytuacji metabolicznych, jak np. choroby nerek, niewydolność wątroby, cukrzycy.

Dieta przemysłowa do zagęszczania posiłków umożliwia uzyskanie takiej konsystencji pokarmu, która będzie dostosowana do możliwości osób z zaburzeniami przełykania.

Jak stosować doustną dietę przemysłową?

Leczenie żywieniowe, ze względu na kaloryczność, dzieli się na hipokaloryczne, izokaloryczne i hiperkaloryczne. Dawkę diety dostosowuje się do stanu chorego. Najczęściej stosuje się dietę izokaloryczną. Jest to kompletny jadłospis wysokoenergetyczny, przeznaczony do żywienia drogą doustną, bogaty w białko i tłuszcze pochodzenia rybnego. Dorosły człowiek w ciągu doby potrzebuje od 0,8 do 1,5g białka na kg masy ciała i energii w ilości 25 do 35 kcal/kg. W przypadku osób wyniszczonych chorobą potrzeby te wzrastają – chory potrzebuje około 2–3 g białka/kg masy ciała i 35–45 kcal/kg masy ciała na dobę. Kompletne leczenie żywieniowe musi dostarczać organizmowi wszystkich, niezbędnych składników w ilości pokrywającej zapotrzebowanie dobowe. W żywieniu kompleksowym podaje się do 5 butelek. Dieta doustna wysokoenergetyczna uzupełniająca nie jest odpowiednia jako jedyne źródło pożywienia. Stanowi tylko jego uzupełnienie. Zawiera wysoką ilość białka i stosowana jest u osób z niedożywieniem, ze zwiększonym zapotrzebowaniem na białko i energię. Podaje się 2 do 3 butelek na dobę, maksymalnie do 600 ml. Ilość ustalana jest przez lekarza w zależności od potrzeb. Każde włączenie do jadłospisu preparatów żywieniowych poprzedzone jest oceną stanu chorego.

Dieta przemysłowa wykorzystująca gotowe płynne suplementy pokarmowe to skuteczny sposób zarówno na zapobieganie, jak i leczenie niedożywienia. Pozwala na utrzymanie sił chorego, co przekłada się na mniejszą ilość powikłań, szybszą rekonwalescencję i powrót do zdrowia.