Dlaczego warto jest stosować odżywki medyczne i dla kogo są polecane

Odżywki medyczne - efektywne uzupełnienie diety osoby chorej

Problemy z przyjmowaniem pokarmów, spadek aptetytu, przewlekła choroba, pobyt w szpitalu, wiek senioralny, spadek sił i energi czy niekontrolowana utrata masy ciała  – to przesłanki do tego, by  roważyć wzbogacenie diety w odżywki medyczne. Podpowiadamy, czym są i dlaczego trzeba je dobierać indywidualnie do stanu zdrowia.

Czym są odżywki medyczne

Słowo „odżywka” kojarzy się najczęściej z kosmetykiem do włosów, paniom także do paznokci. Panowie w pierwszym odruchu pomyślą zapewne o suplementach diety dla sportowców. Tymczasem odżywki medyczne mają do odegrania o wiele poważniejszą rolę, szczególnie w przypadku osób chorych, w okresie rekonwalescencji, osób starszych, osób cierpiących na przewlekłe czy nieuleczalne choroby. Ich zadaniem jest uzupełnienie niedoborów żywieniowych spowodowanych określonymi dolegliwościami. Odżywki medyczne najczęściej przyjmują formę płynną, w tej postaci są łatwiejsze do przełknięcia. Ich skład jest odpowiednio opracowany tak, by osoby sięgające po odżywki medyczne mogły w łatwy sposób uzupełnić dietę w niezbędne składniki odżywcze, witaminy, mikro i makro elementy. Najczęściej są tworzone z myślą o konkretnych przypadkach, preparat dla pacjentów onkologicznych ma inny skład i postać niż preparat dla pacjentów borykających się z dysfagią.

Gdzie kupić odżywki medyczne

Chociaż odżywka medyczna konsystencją przypomina jogurt pitny, nie jest to produkt spożywczy, jaki można kupić w dowolnym markecie. Odżywki medyczne dostępne są jedynie w aptekach i sklepach medycznych. Ponieważ są to preparaty dostępne bez recepty, zakupów można dokonywać także w aptekach internetowych. Zanim jednak wprowadzimy odżywkę medyczną do diety warto jest skonsultowac się z lekarzem, dietetykiem lub farmaceuta.

Podział odżywek medycznych

Nie ma produktu, który można potraktować jako uniwersalną odżywkę medyczną, podobnie jak nie ma jednego lekarstwa, które leczyłoby wszystkie choroby. Odżywki medyczne komponowane są z myślą o pacjentach cierpiących na konkretne dolegliwości lub potrzebujących określonego wsparcia żywieniowego, np. w związku z przebytą chorobą, w okresie pooperacyjnym, w przypadku osób starszych potrzebujących stałego uzupełniania diety w składniki odżywcze. Dlatego, zanim sięgniemy po konkretną odżywkę medyczną, musimy ustalić nasze potrzeby.

Odżywki medyczne dla pacjentów onkologicznych

Pacjent onkologiczny  szczególnie powinien zwrócic uwage na dietę, choroba nowotworowa bardzo czesto idzie w parze z utrata masy ciała. Odpowiednie odżywienie i nie dopuszczenie do utraty masy ciała zwiększa rokowania osoby chorej onkologicznie, znacznie poprawia jakośc życia i odpowiedz na terapię. Odżywki medyczne dla osób z nowotworami powinny uwzględniać specyficzne potrzeby żywieniowe. Przede wszystkim powinny być to produkty wysokobiałkowe, zawierające niezbędne witaminy i minerały, a także kwasy Omega-3, szczególnie istotna jest podaż EPA (kwas eikozapentaenowy).  Takie odżywki mogą być stosowane jako uzupełnienie diety bądź jako jedyny jej składnik. Są łatwo przyswajalne, a płynna konsystencja ułatwia przełykanie. Optymalnie dobrana porcja błonnika wspomaga pracę układu pokarmowego. Odżywki dla pacjentów onkologicznych są to dodatkowo produkty wysokoenergetyczne aby w niewielkiej obiętości dostarczyc maksymalnie dużo energii.

Odżywki medyczne dla cukrzyków

Dieta osoby chorej na cukrzycę jest zawsze ustalana indywidualnie, a pod uwagę bierze się nie tylko fakt występowania choroby, ale także stopień jej zaawansowania, wiek i wagę pacjenta oraz jego codzienną aktywność fizyczną. Najważniejszą informacją dla diabetyków jest wartość indeksu glikemicznego. W przypadku odżywek medycznych poziom ten wynosi mniej niż 55, a więc jest uznawany za niski – odpowiedni dla cukrzyków. Preparaty dla chorych na cukrzycę powinny zawierać zmniejszoną porcję węglowodanów i powinny być to węglowodany złożone. Ponadto w diecie znajdziemy dużą porcję białek, witamin i minerałów, natomiast nie znajdziemy syropu glukozowego, którego zawartość mogłaby znacznie podnieść indeks glikemiczny i w efekcie poziom glukozy we krwi pacjenta. W odżywkach dla odób z cukrzyca bardzo ważna jest również zawartość błonnika, który wpływa korzystnie na pracę jelit.

Odżywki medyczne dla pacjentów z niewydolnością nerek

O ile w przypadku nowotworów i cukrzycy wskazane jest uzupełnianie niedoborów białka, o tyle niedializowani pacjenci z chorobami nerek powinni go unikać. Właśnie dlatego odżywki medyczne nie są produktem uniwersalnym. Osoby borykające się z niewydolnością nerek powinny sięgnąć po odżywkę medyczną dedykowaną właśnie im – z obniżoną zawartością białka, niedużą zawartością sodu i potasu.

Odżywki medyczne dla pacjentów z niewydolnością wątroby

Wątroba jest jednym z ważniejszych organów w ludzkim ciele, życie bez niej nie jest możliwe. O ile dolegliwości związane z wątrobą mogą mieć różne podłoże, o tyle sposób ich leczenia, a szczególnie dieta stosowana w okresie około chorobowym, są wspólne. To czego potrzebują osoby chorujące na niewydolność wątroby to dostarczenie aminokwasów rozgałęzionych (BCAA),  oraz odpowiednio zbilansowana w diecie podaż tłuszczy i węglowodanów. Jak każda dieta medyczna tak i dieta dla osób z uszkodzoną wątrobą zawiera komplet niezbędnych witamin i minerałów w odpowiednich proporcjach.

Odżywki medyczne dla pacjentów z zaburzeniem wchłaniania

Zaburzenie wchłaniania może pojawić się jako samodzielna jednostka chorobowa, najczęściej jednak jest efektem ubocznym innych chorób, bądź przyjmowanych leków. W takim wypadku w diecie osoby chorej trzeba ograniczyć ilość błonnika i tłuszczu, a zadbać o odpowiednią ilość białka, witamin i minerałów. Odżywki dla tej grupy pacjentów przybierają często postać soku o świezym owocowym smaku i delikatnej konsystencji.

Odżywki medyczne dla pacjentów w okresie okołooperacyjnym

Operacja chirurgiczna oznacza dla każdego pacjenta dodatkowy stres, a okres tuż przed operacją, w trakcie badań przygotowawaczych czy tuz po zabiegu wiąże się z koniecznością zachowania ścisłej diety. Dlatego osoby przygotowujące się do operacji powinny już na 10 – 14 dni przez planowanym zabiegiem zadbac o wzbogacenie diety odzywkami medycznymi.  Odżywki medyczne mają za zadanie wspomóc organizm i przygotować do stresu związanego z operacją a nastepnie do wysiłku związanego z  okresem rekonwalescencji. W większości przypadków zaobserwowano szybsze gojenie się ran pooperacyjnych, szybszy powrót do zdrowia i krószy okres pobytu w szpitalu u pacjentów stosujących wsparcie zywienowe w postaci odżywek. Odżywki medyczne dla pacjentów w okresie okołooperacyjnym  dostarczają dodatkowa porcję energii oraz uzupełniają wszelkie niedobory witamin, mikro i makroelementów.  Dobrze skomponowana dieta medyczna dla pacjentów okołooperacyjnych powinna być dietą bezresztkową, tzn. w całości przyswajalną przez organizm. Tuż przed samym zabiegiem niezbędnym rozwiązaniem jest wprowadzenie odżywek węglowodanowych pozbawionych tłuszczu i błonnika, co pozwala w lepszej kondycji i samopoczuciu przetrwać okres ookołooeracyjny.

Odżywki medyczne dla osób starszych

Osoby starsze, szczególnie gdy mają problemy z poruszaniem się, dysfagią lub po prostu brakuje im sił do życia, często same narażają się na niedożywienie. Wynika to między innymi z osłabionego łaknienia, które z kolei związane jest z ze zmniejszoną liczbą kubków smakowych i trudnościami z wyczuwaniem smaków. Takie osoby potrzebują przede wszystkim uzupełnienia codziennej diety w białko i aminokwasy, a także kompletny zestaw witamin i minerałów, bowiem osoby starsze często świadomie rezygnują z owoców i warzyw w diecie. Dla osób starszych polecany jest Fresubin Protein Energy, który dostarcza dodatkowej porcji energii. Gdy dodatkowo osoba starsza ma problem z połykaniem pokarmów warto sięgnąc jest po odżywki medyczne w postaci deseru do spożycia łyzeczką takie jak Fresubin YOcreme.

Odżywki medyczne dla dzieci

Postępujący rozwój cywilizacyjny nie pozostaje bez wpływu na zdrowie najmłodszych. Dlatego producenci odżywek medycznych pamiętają także o dzieciach. Sposób ich żywienia uzależniony jest oczywiście od stanu zdrowia, wieku, masy ciała, aktywności fizycznej, jednak w okresie zagrożenia niedożywieniem (np. w związku z chorobą), warto sięgnąć po wysokoenergetyczne, ale wolne od syropu glukozowego odżywki medyczne dla dzieci.  Rodzić, uzupełnioając dietę chorego dziecka odżywkami medycznymi, ma pewność dostarczenia wszelkich składników niezbędnych do prawidłowego  rozwoju dziecka.

Dlaczego zatem warto sięgać po odżywki medyczne?

Odżywki medyczne są najprostszym i najlepiej tolerowanym sposobem dostarczenia wszystkich niezbędnych składników odżywczych, witamin  i minerałów  w wygodnej w podaniu postaci. Moga stanowić jedyne źródło pożywienia, a tym samym w pełni zaspokoić specyficzne zapotrzebowanie pacjentów w różnych jednostkach chorobowych.  Co ważne odżywki medyczne są gotowe do spożycia, a dzieki temu łatwe w przygotowaniu i podaniu. Mają znany, standaryzowany skład; minimalizują możliwość wystąpienia reakcji alergicznych; są sterylne co gwarantuje bespieczeństwo stosowania i pozwala na dokładne określenie ilosci kalorii i składników odżywczych jakie dostarczamy wraz z posiłkiem. Obecnie odżywki medyczne stały się nieodłącznym elementem profilaktyki przed rozwojem poważnych powikłań i pogorszeniu stanu pacjenta, a w przypadku osób starszych są dodatkowym zródłem energii i składników odżywczych do stosowania jako uzupełnienie codziennej diety.