Tak typowe dla współczesnego świata przepracowanie, wszechobecny pośpiech i stres, nadmiar obowiązków oraz niedostateczna ilość snu powodują, że jesteśmy ciągle zmęczeni. Problem zaczyna się jednak wtedy, kiedy odpoczynek nic nie daje i pomimo zwolnienia tempa złe samopoczucie nie chce odpuścić, a energia powrócić. Stan długotrwałego wyczerpania nazywamy zespołem chronicznego zmęczenia. Czym się objawia to zaburzenie, jak się je diagnozuje oraz czy da się je wyleczyć? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w poniższym artykule.
Zespół chronicznego zmęczenia, nazywany także zespołem przewlekłego zmęczenia, jest zaburzeniem, w którym przynajmniej przez pół roku odczuwane jest uporczywe, niedające się zmniejszyć wyczerpanie, niemające wyraźnej i wyjaśnionej przyczyny. Oprócz stanu wycieńczenia występuje szereg innych objawów fizycznych i psychicznych.
Niestety, zdiagnozowanie zaburzenia nie jest łatwe, ponieważ występujące w jego przebiegu objawy są typowe również dla wielu innych chorób. Sytuację utrudnia fakt, że nie ma żadnego badania, które pozwoliłoby jednoznacznie potwierdzić rozpoznanie. Kto choruje na zespół chronicznego zmęczenia? Zaburzenie dotyka przede wszystkim ludzi młodych oraz w średnim wieku i częściej kobiety niż mężczyzn.

Aby móc postawić diagnozę, warto przeprowadzić test na zespół przewlekłego zmęczenia, odpowiadając na kilka poniższych pytań. Wskazanie co najmniej czterech z nich sprawia, że można zdiagnozować chroniczne zmęczenie.
Warto pamiętać o tym, że do wystawienia diagnozy potrzebne jest przeprowadzenie badań i opinia lekarska, jednak już cztery odpowiedzi twierdzące mogą wskazywać na zespół chronicznego zmęczenia.
Jak rozpoznać zaburzenie i jakie symptomy powinny nas zaniepokoić? Typowe objawy zespołu chronicznego zmęczenia to:
Co najistotniejsze, objawy te utrzymują się stale lub mają charakter nawracający i trwają przez co najmniej pół roku. Pojedyncze chwile czy dni wyczerpania i gorszego samopoczucia jeszcze nie świadczą o występowaniu zespołu chronicznego zmęczenia. Aby postawić diagnozę, lekarz powinien najpierw wykluczyć istnienie innych chorób, mogących wywoływać podobne symptomy.
Spośród wielu objawów, które mogą współistnieć w zespole chronicznego zmęczenia, obserwuje się również:
Jakie mogą być przyczyny chronicznego zmęczenia? Nad zaburzeniem prowadzone są liczne badania, skutkujące wieloma teoriami dotyczącymi przyczyn jej występowania. Źródłem zaburzenia mogą być infekcje wirusowe, nadmiar stresu czy alergia. Tego typu bodźce zmuszają układ odpornościowy do stałej gotowości. Objawy mogą wynikać również z zaburzeń gospodarki hormonalnej lub nieprawidłowego funkcjonowania układu immunologicznego. Większość ekspertów uważa jednak, że to mało prawdopodobne, by pojedynczy czynnik zakaźny powodował chorobę.
Najpewniej przyczyny zaburzenia są złożone. Mogą także współistnieć z innymi chorobami, np. depresją, problemami z ciśnieniem i innymi schorzeniami wpływającymi na jakość snu. U wielu osób początek choroby zaczyna się od infekcji przypominającej grypę lub w wyniku nadmiernego wysiłku fizycznego czy przeżytego stresu.
Jak pokonać chroniczne zmęczenie? Niestety, nie istnieje żaden lek, który mógłby wyeliminować przyczynę zaburzenia i przywrócić chorym normalne funkcjonowanie i pełnię zdrowia. Leczenie opiera się wyłącznie na zmniejszaniu objawów choroby i poprawie jakości życia pacjentów. Może obejmować leczenie farmakologiczne, np. leki przeciwbólowe, leki poprawiające jakość snu oraz leki przeciwdepresyjne, psychoterapię, fizjoterapię, hipnozę czy terapię bólu.
Niezwykle ważna jest odpowiednia dieta, suplementacja witamin oraz odpoczynek. Można stosować herbatki ziołowe uspokajające, np. melisę. Warto uprawiać sport, który może stać się pasją i przynosić wiele radości. Już 30 minut aktywności wspomoże produkcję endorfin, które odpowiadają za odprężenie, poczucie szczęścia i radości. Aktywność fizyczna powinna być jednak dopasowana do potrzeb i możliwości pacjenta.

Oprócz zalecanych terapii, aktywności fizycznej, odpowiedniej diety i suplementacji, ważna jest również prawidłowa higiena snu. Sypialnia powinna być przewietrzona i ciemna, a temperatura oscylować w granicach 17-19 stopni Celsjusza. Na noc warto zasłonić zasłony, żaluzje lub rolety, a zaraz po przebudzeniu odsłonić je, tak aby światło dzienne wpadało do wnętrza pokoju. Dzięki temu organizm zaprzestanie wytwarzać melatoninę, a zwiększy produkcję kortyzolu, który pobudza do działania.
Przed snem można włączyć relaksującą muzykę lub wykonywać delikatne ćwiczenia odprężające. Warto również ćwiczyć oddychanie przeponowe, które wprowadza mózg w stan relaksu. Przed snem lepiej nie korzystać z urządzeń elektronicznych, które działają stymulująco i są przyczyną niedostatecznej ilości melatoniny w organizmie. Zanim położymy się do łóżka, warto wziąć odprężającą kąpiel z dodatkiem relaksujących olejków, które wspomogą zasypianie.
Witaminy mogą okazać się pomocne w walce z zespołem chronicznego zmęczenia, z którym zmaga się wiele osób na całym świecie. Przewlekłe zmęczenie i senność mogą zostać złagodzone z pomocą prawidłowo zbilansowanej diety, pełnej witamin, minerałów i innych składników odżywczych. Na jakie składniki warto położyć największy nacisk w przeciwdziałaniu objawom zespołu przewlekłego zmęczenia?
Pomocna może okazać się również witamina D, cynk, selen, żelazo, wapń i miedź.
Jak leczyć chroniczne zmęczenie. W połączeniu z psychoterapią, aktywnością fizyczną, odpowiednią ilością zdrowego snu oraz leczeniem farmakologicznym dieta wraz z suplementacją może okazać się bardzo pomocna.
Odpowiednie odżywianie może być kluczem do poprawy samopoczucia i wyeliminowania uciążliwych objawów. Warto przejść na dietę eliminującą mięso, a spożywać dużo warzyw i owoców. Warto wykluczyć również produkty mogące być przyczyną nietolerancji pokarmowych. Koniecznie należy zrezygnować z używek, alkoholu, kofeiny, papierosów, a także wykluczyć z diety nadmiar cukru. Należy także wypijać odpowiednią ilość płynów w ciągu dnia.
Zapisz się na newsletter Żywienie ma znaczenie i dowiaduj się o nowościach w naszym serwisie jako pierwszy.
Nie musisz wychodzić z domu, zamów nasze produkty z wygodną dostawą pod same drzwi.
Nie przegap nowości na Żywienie ma znaczenie.
Bądź na bieżąco z wiedzą dotyczącą żywienia klinicznego.