>
>
Gorączka reumatyczna – objawy, rozpoznanie i leczenie

Gorączka reumatyczna – objawy, rozpoznanie i leczenie

ImmunologiaInne

Gorączka reumatyczna to najczęściej choroba pojawiająca się jako powikłanie po nieleczonej antybiotykami anginie, zazwyczaj występująca u dzieci w wieku do 15 lat. Jakie są pierwsze objawy gorączki reumatycznej, w jaki sposób rozpoznaje się chorobę i jak wygląda jej leczenie?

Czym jest i jak rozpoznać gorączkę reumatyczną?

Gorączka reumatyczna to choroba polegająca na nieprawidłowej reakcji układu odpornościowego, spowodowanej zakażeniem bakterią zwaną paciorkowcem beta-hemolizującym z grupy A. Zwykle rozwija się jako powikłanie nieleczonej anginy paciorkowcowej, czyli zapalenia gardła i migdałków wywołanego przez ten szczep bakterii. Choroba może uszkadzać wiele narządów, a przede wszystkim serce, stawy i ośrodkowy układ nerwowy.

Gorączka reumatyczna najczęściej występuje u dzieci w wieku od 6 do 15 lat. Bardzo rzadko pojawia się natomiast u osób powyżej 30. roku życia. Obecnie w Polsce jest ona stwierdzana stosunkowo rzadko – według szacunków powikłanie to rozwija się u 0,3-3% chorujących na anginę. Podejrzewa się jednak, że predyspozycja do zachorowania na gorączkę reumatyczną może mieć podłoże genetyczne.

Gorączka reumatyczna – objawy u dzieci i dorosłych

Pierwsze objawy gorączki reumatycznej zazwyczaj pojawiają się po około 3 tygodniach od zachorowania na anginę. Infekcja ta przejawia się przede wszystkim gorączką, silnym bólem gardła – czasem z utrudnionym przełykaniem, bólem głowy oraz bolesnością węzłów chłonnych przy dotyku. Nie występują z kolei katar, kaszel i chrypka. Należy przy tym podkreślić, że u części pacjentów choroba rozwija się po anginie dającej mało nasilone symptomy.

Gorączka reumatyczna najczęściej rozpoczyna się od dolegliwości bólowych w obrębie stawów. Choroba wywołuje też „wędrujące” stany zapalne – zmiany w zaatakowanym stawie utrzymują się przez kilka lub kilkanaście dni, po czym zmieniają lokalizację, powodując bolesność w innym miejscu. Warto jednak zaznaczyć, że choroba nie przyczynia się do niszczenia stawów – z tego powodu ich obraz rentgenowski może nie wykazywać żadnych nieprawidłowości. Właśnie ta cecha odróżnia gorączkę reumatyczną od RZS, czyli reumatoidalnego zapalenia stawów.

Gdy zaś symptomy zdają się ustępować i zauważalne są przerwy między dolegliwościami stawowymi, proces zapalny postępuje w mięśniu sercowym. Tworzą się tam nacieki komórkowe (guzki Aschoffa), które martwieją i bliznowacieją, co niekiedy prowadzi do zwężenia zastawki mitralnej. To może podnieść ryzyko niewydolności krążeniowej, a przez to wiązać się z koniecznością przeprowadzenia zabiegu operacyjnego.

Rozpoznanie gorączki reumatycznej – kryteria Jonesa

Zgodnie z kryteriami Jonesa objawy gorączki reumatycznej dzieli się na małe i duże. By postawić rozpoznanie, jednocześnie muszą zostać spełnione dwa kryteria duże lub jedno duże i dwa małe.

Kryteria rozpoznania gorączki reumatycznej

   Kryteria   małe    Kryteria   duże
  • gorączka
  • bóle stawów
  • zwiększone OB
  • leukocytoza (wysoki poziom leukocytów)
  • zakażenie paciorkowcowe, np. angina
  • przebyty rzut choroby reumatycznej
  • wzrost miana ASO powyżej 200 jednostek (ASO to badanie stwierdzające w organizmie człowieka obecność przeciwciał przeciwko pozakomórkowemu antygenowi paciorkowca grupy A)
  • obecność białek ostrej fazy, np. podwyższenie poziomu białka CRP
  • wędrujące zapalenie stawów (bóle stawów)
  • zapalenie serca
  • guzki podskórne
  • rumień obrączkowaty (brzeżny)
  • pląsawica Sydenhama – występuje u dzieci, przejawia się ruchami pląsawiczymi, które przypominają niepokój ruchowy lub taniec, a ponadto zaburzeniami emocjonalnymi, natręctwami i nadpobudliwością

Jak wygląda rumień brzeżny?

Jednym z kryteriów dużych jest rumień brzeżny, zwany też obrączkowatym. Jest to zaczerwienienie skóry o kształcie przypominającym obrączki, które zazwyczaj pojawia się na tułowiu, ramionach i udach. Nie występuje natomiast na twarzy. Rumień brzeżny stwierdza się u około 5% chorych na gorączkę reumatyczną. Może utrzymywać się przez kilka miesięcy, po czym znika bez śladu.

Leczenie gorączki reumatycznej

Gorączkę reumatyczną leczy się antybiotykami – przede wszystkim penicyliną. Terapia może obejmować ponadto przyjmowanie preparatów z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych, a przy ciężkich rzutach mogą być podane kortykosteroidy. Z kolei w przypadku wystąpienia objawów pląsawicy o dużej intensywności konieczne mogą być leki uspokajające lub przeciwpadaczkowe. Należy jednak pamiętać, że metoda leczenia zależy od stanu pacjenta oraz nasilenia symptomów.

W terapii gorączki reumatycznej stosuje się też leczenie niefarmakologiczne, polegające na łagodzeniu objawów. By zmniejszyć ból stawów, należy w pierwszej kolejności zrezygnować z aktywności fizycznej. Odpoczynek jest niezbędnym elementem procesu leczenia, pozwalającym na ustąpienie symptomów, po którym możliwe jest stopniowe uruchamianie osoby chorej. Ważną rolę w terapii gorączki reumatycznej odgrywa również zdrowa dieta, która powinna być lekkostrawna i dostarczać odpowiednią ilość białka i witamin.

Gorączka reumatyczna jest chorobą rozwijającą się najczęściej jako powikłanie nieleczonej anginy. Najskuteczniejszym sposobem jej zapobiegania jest szybkie wdrożenie leczenia i przestrzeganie zaleceń lekarza – szczególnie gdy zachodzi konieczność przyjmowania antybiotyków. Jeśli jednak dojdzie do wystąpienia objawów gorączki reumatycznej, nawet bez poprzedzającej ich anginy, należy niezwłocznie udać się do lekarza rodzinnego.

Serwis zywieniemazanczenie.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w serwisie należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą

Interesuje Cię temat żywienia klinicznego?

Zapisz się na newsletter Żywienie ma znaczenie i dowiaduj się o nowościach w naszym serwisie jako pierwszy.

Podziel się tym artykułem:

Share on facebook
Udostępnij na Facebooku
Share on twitter
Tweetnij
Share on linkedin
Udostępnij na Linkedin
Share on email
Wyślij e-mail

Powiązane produkty:

Frebini Energy DRINK
Frebini Energy DRINK
Dla dzieci
Fresubin Energy DRINK
Fresubin Energy DRINK
Okres okołooperacyjny

Dbaj o siebie!

Nie musisz wychodzić z domu, zamów nasze produkty z wygodną dostawą pod same drzwi.

Mogą Cię zainteresować:

Poznaj nasze produkty

Diben DRINK
Diben DRINK
Cukrzyca
Fresubin Renal DRINK
Fresubin Renal DRINK
Niewydolność nerek
Fresubin Hepa DRINK
Fresubin Hepa DRINK
Niewydolność wątroby
Frebini Energy DRINK
Frebini Energy DRINK
Dla dzieci
Fresubin Protein POWDER
Fresubin Protein POWDER
Wysokie zapotrzebowanie na białko
Fresubin Protein Energy DRINK
Fresubin Protein Energy DRINK
Choroby wieku podeszłego

Kupuj nasze produkty na mojFresubin.pl

Zapisz się do newslettera

Nie przegap nowości na Żywienie ma znaczenie.
Bądź na bieżąco z wiedzą dotyczącą żywienia klinicznego.

Zgoda na przetwarzanie danych według polityki prywatności*