Składnik odżywczy odgrywający istotną rolę w żywieniu pacjentów onkologicznych to kwasy tłuszczowe omega-3. Chorobie nowotworowej zawsze towarzyszy stan zapalny, który z jednej strony mobilizuje układ immunologiczny, co bywa pozytywne, ale z drugiej strony zużywa w szybkim tempie zasoby zwłaszcza białek i energii, co pozytywne nie jest. Ważne, aby w miarę możliwości ten stan zapalny modulować, ograniczać. Takim działaniem właśnie wykazują się kwasy tłuszczowe omega-3. Przynoszą one korzyści w żywieniu osób z chorobą nowotworową – znajduje potwierdzenie w badaniach klinicznych i warto pamiętać o nich, komponując dietę. Znaleźć możemy je w naturalnych produktach zwłaszcza tłustych rybach morskich, ale także we wspomnianych wcześniej ONS, czy innych produktach do żywienia klinicznego.
Kwasy tłuszczowe omega-3 to rodzaj wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, których ostatnie wiązanie podwójne w łańcuchu węglowym znajduje się przy trzecim atomie węgla, licząc od końca łańcucha. Należą do niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, co oznacza, że organizm człowieka nie potrafi ich samodzielnie syntetyzować i muszą być dostarczane z pożywieniem. Poniżej, oprócz przedstawienia rodziny omega 3, w każdym z rodzajów wskazano źródło kwasów omega.
Kwas alfa występuje głównie w produktach roślinnych, takich jak siemię lniane, nasiona chia, orzechy włoskie i niektóre oleje roślinne (np. olej lniany, rzepakowy). Jest prekursorem pozostałych kwasów omega-3, jednak w organizmie człowieka ALA przekształcane jest w EPA i DHA z niską wydajnością.
Występuje głównie w tłustych rybach morskich (łosoś, makrela, sardynki). Znany z silnych właściwości przeciwzapalnych i korzystnego wpływu na układ sercowo-naczyniowy.
Również obecny w tłustych rybach morskich. Jest kluczowy dla prawidłowego rozwoju i do prawidłowego funkcjonowania mózgu oraz siatkówki oka. Niedobór DHA może prowadzić do pogorszenia funkcji poznawczych i wzroku.
Występuje w mniejszych ilościach, głównie w rybach i olejach rybnych. Jest mniej znany, ale również pełni ważne funkcje biologiczne.
Przed rozpoczęciem suplementacji typu omega, należy zastanowić się co do założonych celów suplementacji. W tej decyzji może pomóc poniższe zestawienie, na podstawie którego można wybrać optymalne suplementy diety.
Suplementacja EPA i DHA może poprawiać apetyt, masę oraz kompozycję ciała, co jest szczególnie ważne w zapobieganiu kacheksji nowotworowej (wyniszczeniu organizmu).
Kwasy omega-3 wykazują silne właściwości przeciwzapalne, co może przyczyniać się do poprawy jakości życia, leczenia stanów zapalnych oraz zmniejszenia objawów takich jak utrata apetytu czy masy mięśniowej. Kwasy omega wykazują także działania przeciwzakrzepowe, dlatego też wzmacniają efekty jakie przynoszą leki przeciwzakrzepowe.
W badaniach wykazano, że suplementacja omega-3 ogranicza utratę masy mięśniowej i poprawia parametry odżywienia, co może mieć wpływ na lepszą tolerancję leczenia i mniejszą toksyczność terapii przeciwnowotworowej.
Kwasy omega-3 (głównie EPA i DHA) mają udowodnione, korzystne działanie na gospodarkę lipidową, w tym wpływać na poziom regulacji cholesterolu i trójglicerydów we krwi.
Kwasy omega-3 mogą zwiększać wrażliwość komórek nowotworowych na chemioterapię oraz wspierać działanie układu immunologicznego.
Przez wzgląd na ograniczoną objętość artykułu na pewno nie wyczerpaliśmy tematu, zasygnalizowaliśmy jedynie najważniejsze kierunki w żywieniu pacjenta onkologicznego daliśmy garść praktycznych wskazówek. Rozwinąć swą wiedzę na ten temat można, czytając książki czy artykuły których pojawia się coraz więcej również w języku polskim. Szczególnie cenne są te których autorami są onkolodzy, czy dietetycy onkologiczni, bo wiedza fachowa łączy się w ich wypadku z codzienną praktyką. Cenne mogą się tez okazać wykłady prowadzone przez lekarzy i dydaktyków poświęcone tematyce żywienia np. Czy żywienie może poprawić efekty terapii onkologicznej?
Serwis zywieniemaznaczenie.pl ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Zamieszczone tu materiały w żadnej mierze nie zastępują profesjonalnej porady medycznej. Przed zastosowaniem się do treści medycznych znajdujących się w serwisie należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.
Zapisz się na newsletter Żywienie ma znaczenie i dowiaduj się o nowościach w naszym serwisie jako pierwszy.
Nie musisz wychodzić z domu, zamów nasze produkty z wygodną dostawą pod same drzwi.
Nie przegap nowości na Żywienie ma znaczenie.
Bądź na bieżąco z wiedzą dotyczącą żywienia klinicznego.